صفحه اصلي > اخبار > وبلاگ علمی 
 


>توصیه های مهم در برخورد با محصولات تراریخته و قاچاق

توصیه های مهم در برخورد با محصولات تراریخته و قاچاق

تراریخته و قاچاق دو مبحث مهم و تاثیرگذار در صنعت غذای کشور است که این روزها تبدیل به یکی از دغدغه های مردم شده و نگرانی آنها را در مصرف مواد غذایی بیشتر کرده است. با توجه به اهمیت این دو موضوع دکتر امیر حسین میرکریمی مدیر اداره نظارت بر مواد غذایی و آشامیدنی معاونت غذا وداروی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی درمصاحبه ای به توضیح در رابطه با این دو موضوع پرداخته است. دکتر میرکریمی همچنین در ادامه به راههای شناسایی کالای قاچاق نیز اشاره کرده است. 
این روزها بحث تراریخته در بین مردم داغ شده است، لطفا در این زمینه توضیحاتی را بفرمایید. 
ارگانیسم‌های اصلاح شده ژنتیکی یا همان تراریخته است که ژن های آنها با استفاده از بیوتکنولوژی تغییر یافته است با استفاده از اصلاحات ژنتیکی، دانشمندان قادر به تولید گونه های جدید گیاهان با کیفیت خاص، مانند مقاوم تر بودن به ویروس ها یا آفت کش ها می شوند. درجهان نگاه ویژه ای به این موضوع دارند، اما نگاه تولیدکنندگان و مصرف کنندگان در رابطه با آن کمی متفاوت است. مصرف محصولات تراریخته سابقه خیلی طولانی ندارد و مطالعات نشان محصول تراریخته ممکن است به دلیل دستکاری ژنتیکی که بر روی آنها انجام شده بر سلامت مردم تأثیرگذار باشد، بنا به توصیه بهداشت جهانی میزان مصرف محصولات تراریخته نباید بیشتر از ۱۰ درصد باشد.
سیاست متولیان غذا در قبال محصولات تراریخته چیست؟ 
سیاست سازمان غذا و دارو و سایر متولیان غذا در کشور بر این هست که علاوه بر نظارت جدی برای ورود این مواد، بر روی محصولات تراریخته، طبق ضابطه، برچسب گذاری مواد غذایی تراریخته بر روی بسته بندی انجام شود. 
موضوع دیگر وارد شدن مواد غذایی قاچاق به کشور است، در این خصوص نیز توضیح بفرمایید. 
قاچاق کالا به عنوان یکی از معضلات کشور باعث از بین رفتن اشتغال داخلی و صدمه به تولید داخلی و نیز تهدید سلامت جامعه می‌شود. یکی از عمده مشکلاتی که در حال حاضر سلامت مردم را به مخاطره انداخته، فروش و عرضه فرآورده‌های غذایی و خوراکی تقلبی و قاچاق است. با توجه به اینکه بسیاری از این کالاها با بسته‌بندی‌های برندهای اصلی اما با قیمت ارزان‌تر ارائه می‌شوند، بسیاری از مردم به علت ناآگاهی از نشانه‌های سلامت تنها با دیدن نام محصول که همان برند معتبر است، آنرا خریداری می‌کنند و در نهایت ناخواسته هم باعث تقویت بازار قاچاق شده و هم سلامت خود و خانواده‌هایشان را به خطر می‌اندازند. دراین میان کالاهایی همچون مواد غذایی، شیرخشک، انواع لوازم آرایشی و بهداشتی، انواع دارو، نوشابه و آبمیوه این خطر را درپی دارد که وقتی از مبادی غیرقانونی وارد می‌شود سلامت مردم را هم در کنار ضربات اقتصادی تهدید کند. مواد غذایی قاچاق خوش رنگ و آب در فضای بازار مواد غذایی ما جولان می‏دهند و این نشان از دست‌های پنهان و نامرئی قاچاقچیان مواد خوراکی و غذایی می‌باشد. 
راههای کنترل، مقابله و مبارزه با قاچاق چیست؟
تمایل به خرید کالای خارجی در بین مردم زیاد است و این مسئله موجب شده، واردات غیررسمی کالاهایی از جنس مواد غذایی به کشور زیاد باشد و این درحالی است که فرآورده‌های خوراکی و غذایی قاچاق که مهم‌ترین تهدید سلامت جامعه هستند از دیرباز معضلی برای بازار مصرف به شمار می‌روند. بنابراین تغییر الگوی مصرف در جامعه يك امر بسیار مهم است. هنگامي كه مواد غذایی از مبادی رسمی وارد ‌شود، اداره استاندارد و وزارت بهداشت بر روی کیفیت و سلامت آن نظارت می‌کنند. بدون تردید با تشدید هر چه بیشتر نظارت ها در مبادی ورودی کشور و همچنین بالا بردن سطح برخوردها در عرصه توزیع، ریسک فروش این محصولات افزایش می‌یابد و به تبع آن دایره فروش چنین اقلامی کاهش می‌یابد.
ضمن اینکه دراکثریت قریب به اتفاق ناهنجاری‌های اجتماعی و حتی اقتصادی، آموزش، فرهنگ سازی و اطلاع‌رسانی صحیح و قاعده مند در کنترل و مهار چنین آسیب‌هایی بسیار تاثیرگذار و سازنده است و به واقع هر آنچه در این عرصه تدابیر لازم اتخاذ و اقدامات مقتضی اجرایی شود، به همان میزان در میان مدت و بلند مدت به دستاوردهای ثمر بخش و پایداری نائل خواهیم شد.
برای شناسایی فرآورده‌های غیر استاندارد و قاچاق چه باید کرد؟
مردم برای شناسایی باید حتما تأییدیه‌های ارگان‌های ذیصلاح درمحصولات غذا، آرایشی و بهداشتی و محصولات سلامت محور که با سلامت مستقیم مردم درگیر هستند را در نظر داشته باشند و از وجود برچسب اصالت روی بسته‌بندی محصولات مطمئن باشند. برای شناسایی کالاهای قاچاق برچسب‌هایی ازسوی سازمان غذا و دارو طراحی و درنظر گرفته شده است. محصولات قانونی و مورد تایید، دارای برچسب اصالت و ردیابی هستند. البته این نشان حتماً باید کنترل شود یعنی به صرف دیدن آن نمی‌توان صحت محصول را تأیید کرد. مردم به محض دیدن نشان از چند راه می‌توانند آنرا کنترل کنند روی برچسب اصالت هر محصول یک کد 16 رقمی‌است که با ارسال آنها از طریق پیامک، تلفن گویا و سایتی که زیر برچسب نوشته شده نام محصول، تاریخ تولید و انقضا و شرکت تولیدکننده محصول اعلام می‌شود ضمن اینکه تأیید نشده بودن محصول هم برای مصرف کننده و هم با ارسال پیامی ‌به سیستم مرکزی سازمان غذا و دارو مشخص می‌شود. 
این برچسب یکی از شاخصه‌های تأیید شده بودن کالای خارجی است واقدام بعدی خرید از مراکز مجاز به عرضه این محصولات است در بسیاری مواقع سود بالای تقلب و قاچاق باعث تخلف برخی فروشندگان می‌شود به همین خاطر وزارت بهداشت از چند سال قبل کار سامان دادن به شرکت‌های پخش و توزیع محصولات سلامت محور را شروع کرده است. 
نظارت و عملکرد معاونت غذا و دارو در برخورد با کالاهای بدون مجوز به چه صورت بوده و چه تدبیری به کار گرفته شده است؟ 
با همکاری ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز که فعالیت این ستاد مستقیم زیرنظر رئیس جمهوری می باشد، گشت‌های مشترکی شکل گرفته است. به این معنا که نظارت بر عمده فروشی‌ها، سوپرمارکت‌ها و مراکز عرضه، با تیمی ‌متشکل از نمایندگان اصناف، تعزیرات حکومتی، سازمان صنعت، معدن و تجارت، نيروي انتظامي و معاونت غذا و دارو انجام می‌شود. در این راستا اگر فرد یا افرادی بخواهند تخطی عمدی یا سهوی داشته باشند با توجه به محتوای جرم واقع شده مشمول مجازات پیش‌بینی شده در قانون می‌شوند.
آیا همه محصولات وارداتی دارای برچسب سلامت و اصالت می باشند؟ 
کنترل و نظارت بر واردات محصولات به گونه‌ای است که محصولات وارداتی می‌بایست دارای برچسب اصالت باشند و در صورت مشاهده هر گونه محصول بدون برچسب اصالت در بازدیدهای مشترک اقدامات قانونی لازم صورت خواهد پذیرد، اما درحال حاضر محصولاتی از قبیل آدامس و تنقلات و اقلام آرایشی و بهداشتی وجود دارند که دارای ابعاد کوچک بسته‌بندی می‌باشند که امکان الصاق این برچسب را ندارند که در این خصوص تصمیم گرفته شده که روی بسته‌بندی ثانویه یا بزرگتر نسبت به درج این برچسب‌ها اقدام گردد. اما عموم محصولاتی که مجوز واردات دارند دارای یک برچسب فارسی نویس روی بسته‌بندی‌ هستند که تأییدیه‌های وزارت بهداشت نیز در این قسمت مشخص است.
توصیه شما به شهروندان چیست؟ 
ما همواره توصیه کرده‌ایم که شهروندان از فروشگاه‌های معتبر خرید کنند و محصولاتی را مورد استفاده قرار دهند که مورد تأیید وزارت بهداشت است باید توجه داشت كه تخلف فروشندگان در مغازه‌ها قابل پيگیری است در حاليكه که دستفروشان این شرایط را نداشته و مردم باید این موضوع را در نظر بگيرند.