نوآوری پژوهشگران علوم پزشکی شهید بهشتی در مهار سلولهای بنیادی سرطان با آنتیبادی اختصاصی
معاونت پژوهشی دانشکده فناوریهای نوین پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی خبر از دستیابی به یک دستاورد علمی داد؛ طراحی و جداسازی موفقیتآمیز یک آنتیبادی نوترکیب میتواند گامی موثر در بهبود روشهای تشخیصی و درمانی این بیماری ایفا کند.
به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی بنابر اعلام معاونت پژوهشی دانشکده فناوریهای نوین پزشکی طراحی و جداسازی موفقیتآمیز یک آنتیبادی نوترکیب میتواند گامی موثر در بهبود روشهای تشخیصی و درمانی این بیماری ایفا کند.
این روش به فرم single-chain variable fragment (scFv) که به طور اختصاصی علیه ناحیه N-terminal مارکر CD133 انسانی عمل میکند.
این آنتیبادی جدید، پتانسیل بالایی برای هدفگیری دقیق سلولهای بنیادی سرطان دارد و میتواند گامی موثر در بهبود روشهای تشخیصی و درمانی این بیماری ایفا کند.
به گزارش این معاونت، سلولهای بنیادی سرطان (Cancer Stem Cells) به دلیل قابلیتهای منحصر به فرد خود در خودتجدیدپذیری، تمایز و تکثیر، نقشی حیاتی در ایجاد تومور، مقاومت به درمانهای رایج مانند شیمیدرمانی و همچنین عود بیماری پس از بهبود ایفا میکنند.
همین ویژگیها، غلبه بر سرطان را با چالشهای جدی روبه رو ساخته است.
در همین راستا طرح پژوهشی با عنوان «جداسازی آنتیبادی اختصاصی به فرم scFv علیه ناحیه N-terminal مارکر CD133 انسانی»، به سرپرستی دکتر بهرام کاظمی دمنه و به عنوان بخشی از یک پایاننامه دانشجویی (با کد رهگیری 30559)، اجرا شد.
هدف اصلی این پژوهش تولید آنتیبادی نوترکیبی بود که با قدرت اتصال بالا افینیتی بالا به آنتیژن CD133، یکی از مهمترین مارکرهای سطحی سلولهای بنیادی سرطان در تومورهای جامد، بتواند این سلولها را شناسایی کند.
روشهای بیوانفورماتیکی ابزار اصلی در طراحی و جداسازی این آنتیبادی scFv نوین بودند.
نتایج حاصل از این مطالعه حاکی از افینیتی بالای آنتیبادی به CD133 و توانایی آن در شناسایی سلولهای بیانکننده این مارکر است.
علاوه بر این آزمونهای ایمونوسیتوشیمی تایید کردند که آنتیبادی طراحیشده قادر به اتصال به سلولهای HT-29 که CD133 را بیان میکنند، است.
اهمیت این یافته زمانی روشنتر میشود که بدانیم CD133 یکی از اختصاصیترین مارکرهای سطحی سلولهای بنیادی سرطان محسوب شده و در سلولهای سالم به میزان بسیار کمتری یافت میشود.
بنابراین آنتیبادی scFv توسعهیافته میتواند به عنوان ابزاری بسیار ارزشمند در تشخیص و جداسازی سلولهای بنیادی سرطانی CD133 لیگاند هدفمند برای دارورسانی اختصاصی به سلولهای دارای مارکر CD133 مورد استفاده قرار گیرد.
این دستاورد علمی ارزشمند در ژورنال معتبر بینالمللی Archives of Pharmacology از مجموعه انتشارات Springer در سال 2025 به چاپ رسیده است.
معاونت پژوهشی دانشکده فناوریهای نوین پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی امیدوار است توسعه مستمر فناوریهای نوین در حوزه تشخیص و درمان سرطان، منجر به بهبود کیفیت زندگی بیماران و ارتقای جایگاه پژوهشهای علمی ایران در سطح جهانی شود.
انتهای پیام/